Άγιο Όρος. Πνευματικός θεματοφύλακας του πολιτισμού, των Ορθόδοξων Χριστοκεντρικών / ανθρωποκεντρικών παραδοχών, της ταπεινότητας και της αγάπης.

Οκτώβριος 2016 επισκέφτηκα το Άγιο Όρος. Ο Ανδρέας, φίλος από τα φοιτητικά χρόνια, ένας από τους καλύτερους ιατρούς με ειδικεύσεις πολλών αλληλένδετων πεδίων και ενάρετος με την Αριστοτελική έννοια του όρου, με κάλεσε ως φιλοξενούμενό του για να πάμε στο Άγιο Όρος. Αναπαράγοντας αυτό το σημείωμα ημέρες Πάσχα τον Απρίλιο 2020, απλά να πω ότι ο πολύ φίλος και ιατρός Ανδρέας επιτελώντας τα ιατρικά του καθήκοντα προσβλήθηκε από τον κορονοϊό και την στιγμή που γράφω το παρόν παλεύει ηρωϊκά. Του εύχομαι το καλύτερο.

Στην αρχή για μια σειρά λόγους δίστασα να αποδεχθώ την πρόσκληση. Κυρίως για το γεγονός ότι επί δεκαετίες ο πολύ μεγάλος φόρτος κατά την διάρκεια της προσωπικής μου διαδρομής δεν άφηνε περιθώρια για να συζητήσω με τους ιερομόναχους και για να εμβαθύνω στα ζητήματα της Χριστοκεντρικής διδασκαλίας και των Ορθόδοξων Χριστιανικών παραδοχών που αυτοί καλλιεργούν. Από μια γενικότερη άποψη, για την Ορθόδοξη Εκκλησία ως θεσμό και ως πολιτισμός δεν ισχύει το ίδιο.

Πριν ταξιδέψω επί μακρόν στην Εσπερία και μέχρι τα εφηβικά μου χρόνια η Ορθοδοξία ήταν κομμάτι της ζωής όποιου έζησε και μεγάλωσε στην Βυζαντινών προδιαγραφών κωμόπολή μου Λάπηθο: Έξη Εκκλησίες, έξη ομώνυμες Ενορίες, έξη συνάξεις είδος δημοκρατικού Δήμου στις ενορίες και στο Δημαρχείο την Κυριακή. Έξη δημοτικά σχολεία γύρω από τις Εκκλησίες και το Ελληνικό Γυμνάσιο Λαπήθου κλασικών αρχιτεκτονικών προδιαγραφών και προικισμένο με σημαντικούς Δασκάλους της διαχρονικής Ελληνικότητας. Ο Σόλωνας μας δίδασκε Αρχαία. Τι δίδασκε; Έμμετρη απαγγελία του Ομήρου, μαθαίναμε αρχαία και συζητούσαμε. Αξέχαστα όσα μάθαμε.

Για την παρουσία της Ορθοδοξίας ως πνευματική και πολιτισμική εισροή και ως μεταφυσικός προσανατολισμός, κατά συνέπεια, ήμασταν υποψιασμένοι. Έτσι τελικά αποφάσισα να πάω για μερικές μέρες στο Άγιο Όρος.

Μεγάλη εμπειρία και ελπίζω να μπορέσω να την επαναλάβω. Θα ήθελα πολλές σελίδες να περιγράψω το τι κατάλαβα και τι έμαθα. Περιορίζομαι σε μερικές μόνο σημειώσεις που κράτησα στον φορητό μου υπολογιστή. Σημειώνω ότι γίνονται τέσσερις λειτουργίες και οι ιερομόναχοι διαρκώς ψάλλουν, προσεύχονται και μελετούν. Ταυτόχρονα ο περιβάλλον χώρος είναι ένα εκτεταμένο γεωργικό πεδίο. Θρέφουν κάθε μέρα εκατοντάδες επισκέπτες από όλο τον πλανήτη και όλων των εθνικών καταβολών, κυρίως από ορθόδοξες χώρες. Πολλοί από τους ιερομόναχους έχουν πολυσχιδή και εκτεταμένη μόρφωση σε πολλά γνωστικά αντικείμενα και μερικοί διαπίστωσα ότι ήταν κάτοχοι διδακτορικών. Κάθε βράδυ γινόταν σύναξη, εισήγηση από ένα ιερομόναχο και συζήτηση. Οι σημειώσεις που ακολουθούν είναι από αυτές τις συζητήσεις.

Άγιο Όρος. Πνευματικός θεματοφύλακας του πολιτισμού, της χριστοκεντρικής / ανθρωποκεντρικής πίστης και της αγάπης. Μερικές πτυχές. Ένας ιερομόναχος μας είπε ότι παρά το γεγονός ότι η Εκκλησία δεν αναμειγνύοταν στις υποθέσεις της Βυζαντινής κοσμόπολης, ένας από τους λόγους που ήλθαν στο Άγιο Όρος πριν από αιώνες ήταν για να αφοσιωθούν στα αμιγώς θρησκευτικά ζητήματα χωρίς την παραμικρή επίδραση. Καμιά δηλαδή σχέση με Θεοκρατικές αντιλήψεις. Το ακριβώς αντίθετο, η Ορθοδοξία είναι ανθρωποκεντρική και το μείζον είναι οι πνευματικές και πολιτισμικές αντιλήψεις σύμφωνα με την Χριστοκεντρική παράδοση και διδασκαλία.

  1. Το ερώτημα κατά πόσο υπάρχει Θεός και Χριστός η απάντηση είναι: λάθος ερώτημα ενώ κανείς δεν αποκλείεται να πει ότι πιστεύει τα πάντα αλλά να ψεύδεται ή να υποκρίνεται ή να υπερβάλλει.
  2. Η ουσία της ανθρωποκεντρικής / Χριστοκεντρικής παράδοσης είναι κατά πόσο ο Χριστός και οι ηθικές νουθεσίες του είναι μέσα στον άνθρωπο.
  3. Συγκεκριμένα ενάρετος βίος και τα διδάγματα του Χριστού υπέρτατο των οποίων είναι η ταπεινότητα, η αγάπη και η απουσία μίσους.
  4. Αγάπη, ταπεινότητα είναι δίδυμα. Προϋποθέτουν απουσία μίσους / εγωισμού και ως στάση ζωής και τρόπος ζωής σημαίνουν – ισοδυναμούν με την διείσδυση δαιμονικών σκέψεων μέσα στον άνθρωπο, την κυριαρχία του μίσους και του εγωισμού και την αποβολή των Χριστοκεντρικών / ανθρωποκεντρικών παραδοχών, στάσεων και συμπεριφορών.
  5. «Λεβέντες και παλληκάρια» δεν είναι αυτοί που μισούν και που είναι εγωιστές αλλά αυτοί που είναι ταπεινοί, δεν μισούν και αποβάλλουν τον εγωισμό από τις ανθρώπινες σχέσεις» [Γέροντας Νεκτάριος]
  6. Όλοι οι άνθρωποι ανεξαιρέτως είναι ετερότητες, διαθέτουν δηλαδή την δική τους ιδιαίτερη, ιδιόμορφη και μοναδική ανθρωπολογική ιδιοσυστασία. Η συμβίωσή τους ή η συνύπαρξή τους ενέχει προϋποθέσεις.
  7. Η αρμονική και αγαπητική συνύπαρξή τους και συμβίωσή τους προϋποθέτει αποβολή των δαιμονικών σκέψεων του μίσους και του εγωισμού. Σημαίνει πλημμύρισμά τους από ταπεινότητα και αγάπη και αδιάλειπτο άθλημα σύμμειξης και μέθεξης των υλικών με τα πνευματικά και τα ψυχικά.
  8. Όταν κυριαρχεί το μίσος-εγωισμός επέρχονται αναπόφευκτα κακουχίες. Οι άνθρωποι θύτες και θύματα ανηφορίζουν στον Γολγοθά και στην Σταύρωση.
  9. Μετά από μια τέτοια Σταύρωση η Ανάσταση είναι δύσκολη ή αδύνατη και σίγουρα εντελώς αδύνατη εάν απουσιάζει ταπεινοφροσύνη και αγάπη και εάν μέσα στην ψυχή κυριαρχεί ο εγωισμός και το μίσος.
  10. Επίγεια Ανάσταση που σημαίνει αντιστροφή των κακουχιών συνεπάγεται Συγνώμη, Μετάνοια και Ταπεινοφροσύνη απέναντι στον Χριστό του οποίου τα διδάγματα και οι νουθεσίες ενσαρκώνουν την αγάπη και τις ενάρετες παραδοχές. Κάτι τέτοιο σημαίνει προσανατολισμό προς την Αγιότητα της ανθρώπινης οντότητας σύμφωνα με τα ανθρωποκεντρικά / Χριστοκεντρικά διδάγματα, νουθεσίες και εμπειρίες της ανθρώπινης διαδρομής. Σε αντίθετη περίπτωση η διολίσθηση στο μίσος και το εγωισμό σημαίνει ότι το υπόλοιπο της Επίγειας ζωής καταντά ιππασία με δαιμονισμένο άλογο και προετοιμασία για την κόλαση. [Η κόλαση πάντως δεν είναι μόνο επουράνια αλλά και επίγεια γιατί κολασμένος είναι όπως σωστά το περιγράφει και ο Γέροντας Νεκτάριος «… αυτοί που μισούν και που είναι εγωιστές» και το αντίστροφο για όσους «είναι ταπεινοί, δεν μισούν και αποβάλλουν τον εγωισμό από τις ανθρώπινες σχέσεις»]

Μερικές φωτογραφίες που ακολουθούν είναι από το ταξίδι του Οκτωβρίου 2016. Η φιλοξενία ήταν στην Μονή Βατοπεδίου. Πολλές φωτογραφίες είναι από την περιοχή ενώ ταξιδεύαμε προς την Μονή και απεικονίζουν και άλλα Μοναστήρια.



Κατηγορίες:Άγιο Όρος, Θρησκεία, Μονή Βατοπεδίου, Ορθοδοξία

Ετικέτες: , , , ,

Αρέσει σε %d bloggers: